Rysunek 1. Audyt Systemu Zarządzania Jakością w Laboratorium Powłok Ochronnych.
Lista wzorcowań i kalibracji
Kolejnym pewnym pytaniem adresowanym do personelu laboratorium jest to dotyczące kalibracji sprzętu pomiarowego przed badaniami. Konieczne jest tu wskazanie dowodu przeprowadzenia takiego sprawdzania. Częstą praktyką jest wypełnianie przez pracowników karty kalibracji umieszczonej na stanowisku pomiarowym. Tak jak na fotografii: mamy tam wypisane czynności, które należy wykonać przed każdorazowym użyciem, np. warstwomierza ultradźwiękowego. Po dokonaniu sprawdzania pracownik uzupełnia tabelę odpowiadającą danemu urządzeniu. Czynności te pozwalają na stwierdzenie, czy urządzenie jest sprawne i nie posiada wad, które mogłyby zafałszować wyniki pomiarów. Jeślibyśmy tego nie robili, to po przeprowadzeniu wzorcowania (które przykładowo wykonujemy raz na dwa lata) dałoby ono wynik negatywny. Musielibyśmy uznać, że wszystkie badania wykonywane przez ten okres były badaniami, których wyniki są niewiarygodne.
- Kl. 0 – urządzenia, na podstawie których badamy inne urządzenia (do klasy 0 należą np. folie wzorcowe, używane tylko w kontroli narzędzia klasy 1 oraz 2) – wzorcowanie w zewnętrznym laboratorium akredytowanym wykonujemy np. co dwa lata
- Kl. 1 – urządzenia, które są wywzorcowane za pomocą narzędzia z klasy 0, przy ich pomocy przeprowadzamy większość badań laboratoryjnych – wzorcowanie wykonujemy np. raz w roku z uwagi na częste użytkowanie narzędzia
- Kl. 2 – urządzenia, którymi wykonujemy pomiary zgrubne (mają one tylko na celu stwierdzenie, czy dany element ma długość np. 100 mm czy 200 mm).
Instrukcje postępowania z wyrobem
Kolejnym bardzo rozbudowanym punktem audytu są instrukcje, na podstawie których laboratorium powinno wykonywać swoją pracę:
a) Przygotowanie próbek do badań oraz warunki ich przeprowadzania
Każdy element powinien być badany zgodnie z instrukcją kontroli, może ona występować w różnych formach, czy to opisu postępowania krok po kroku w wersji pisanej, czy też w postaci karty pomiarowej z opisem czynności, czy też w postaci instrukcji graficznej. Nieważne, jaka będzie to forma. Istotnym elementem jest jednak to, by pracownik był świadomy, jak element należy przygotować po dostarczeniu do laboratorium (jeśli tak, to za pomocą jakiej myjki i jakich środków), czy element ma pozostać w laboratorium – określony czas w celu wysezonowania. Czynności te powinny znaleźć swoje odbicie w raporcie z badań w punkcie opisującym stan dostawy oraz przygotowanie próbki do badań. Z przyjęć towarów próbek powinny powstać zapisy z informacjami, kto przyjął dane elementy, w jakim stanie dostawa została dostarczona oraz podać termin dostawy itp.
b) Plan badań
Same czynności kontrolne również powinny zostać opisane w instrukcji (czyli jakim typem narzędzi mierzymy, jaką wartość, w jakich warunkach, gdzie zapisujemy wyniki pomiarów oraz jak powinien wyglądać raport końcowy). Dodatkowo laboratorium powinno posiadać jak najbardziej szczegółowy plan badań i na jego podstawie rozdzielać pracę poszczególnym pracownikom posiadającym wymagane uprawnienia. W takim planie powinien być określony czas na wykonanie badania. Jeśli pracownik nie jest w stanie wykonać badania w ustalonym czasie, trzeba się przyjrzeć takiemu procesowi, gdyż mogą to być pierwsze oznaki awarii sprzętu, nieodpowiednich warunków atmosferycznych bądź utraty odpowiednich zdolności ze strony pracownika (np. pogorszenia się wzroku kontrolera).
c) Uprawnienia personelu (matryca kwalifikacji) oraz odpowiedzialność
Wszystkie badania powinny być przeprowadzane przez personel uprawniony do badań oraz posiadający odpowiednie kwalifikacje (certyfikaty ukończenia wymaganych kursów, np.: kurs na certyfikowanego kontrolera powłok ochronnych czy też dyplom FROSIO), w przypadku wizualnej oceny spoin dyplom VT1+2. Podczas audytu wszystkie te certyfikaty powinny być dostępne bezpośrednio w laboratorium w celu ograniczenia do minimum czasu na szukanie potrzebnych dokumentów. Dodatkowo wraz z matrycą kwalifikacji należy przedstawić dokument zawierający informacje upoważniającą pracownika do wykonania konkretnych badań. Z opracowanego formularza powinny wynikać również zastępstwa w trakcie nieobecności pracowników.
d) Instrukcje zakupu wyposażenia pomiarowego
Kolejnym bardzo lubianym przez wielu audytorów pytaniem jest to o zakupy wyposażenia pomiarowego. W celu uzyskania maksymalnej liczby punktów pracownicy laboratorium przed zakupem powinni do swoich dostawców wysyłać zapytania ofertowe ze szczegółowo opisanymi wymaganiami technicznych oraz wymaganiami BHP dotyczącymi zakupu nowych urządzeń lub usług. Doboru materiałów, wyposażenia i usług dokonuje się w oparciu o analizy:
- Zapewnienie odpowiednich parametrów i wymagań
- Poziom zaawansowania obsługi urządzenia
- Określony odpowiednio długi okres przechowywania bez utraty własności użytkowych (jest to istotne dla określenia ilości do jednorazowego zakupu)
- Cena jest dostępna i dogodne warunki płatności
- Materiały z różnych partii posiadają takie same własności (utrzymanie stałego standardu jakościowego)
- Dostawca zapewnia płynność i terminowość dostaw
- Dostawca w przeszłości uwzględniał reklamacje
- Posiadamy pozytywne doświadczenia ze stosowania konkretnych materiałów.







