Lean management w praktyce, czyli praktyczne odchudzanie firmy
Zdecydowana większość ludzi kojarzy pomysł reorganizacji firmy z takimi działaniami, jak znaczna redukcja zatrudnienia, zamknięcie najsłabszych oddziałów, bądź też wyprzedażą zbędnych aktywów, wzrostem krótkoterminowych przychodów, a nawet sprzedażą firmy. Niewielu przychodzi na myśl, że aby dokonać przekształcenia, wystarczy poprawić sposób w jaki firma tworzy wartość dodaną. Dlaczego tak się dzieje? Jest to wynikiem utożsamiania słowa "przekształcenie" z wymienionym zestawem działań. Ponadto, większość przedsiębiorców zakłada, że nie ma sensu zmieniać sposobu w jaki się pracuje, a mentalność "zawsze tak robiliśmy" jest powszechna w niemalże każdej firmie.
Jeśli jednak spojrzymy z boku i zastanowimy się nad tym, okazuje się, że sposób w jaki firma tworzy wartość dodaną, jest właśnie tym, co odróżnia ją od konkurencji. Właściwie jest to najskuteczniejszy i najważniejszy sposób, aby osiągnąć długoterminowy sukces. Tym samym najwięcej uwagi należy poświęcić na doskonaleniu każdej czynności tworzącej wartość dodaną, jej transformacji oraz eliminacji marnotrawstwa. Tak więc każda firma - mała czy duża, słaba czy mocna, w dowolnej branży - może zostać przekształcona bez podejmowania drastycznych kroków.
W poszukiwaniu sposobów na poprawę wyników firmy, współczesne metody zarządzania skupiają się najczęściej na wszystkim z wyjątkiem tych działań, które dodają wartość. Najczęściej stosowanym rozwiązaniem jest wprowadzanie nowych systemów komputerowych (ponosząc przy tym duże nakłady finansowe), zamiast rzeczywiście skoncentrować się na usprawnieniu samego sposobu, w jaki praca jest wykonywana. W rezultacie prowadzi to jedynie do automatyzacji marnotrawstwa, a nie jego eliminacji.
Zastosowanie zasad szczupłego zarządzania (Lean Management) pozwala na eliminowanie rozrzutności w procesach gospodarczych, w szczególności produkcyjnych.
Podstawą koncepcji Lean jest eliminacja wszelkiego marnotrawstwa oraz wartość produktu czy usługi określona przez klienta - kolejnego w poprzedzającym go łańcuchu dostawców czy producentów, czy też klienta końcowego. Ten model "odchudzania" sprawdził się nie tylko w przemyśle samochodowym, gdzie stawiał swoje pierwsze kroki, ale również w innych dziedzinach przemysłu.
Proponowana w Lean analiza strumienia wartości pozwala zidentyfikować trzy rodzaje działań:
1. dodające wartość,
2. nie dodające wartości, ale nieuniknione (np. technologicznie),
3. niedodające żadnej wartości i niekonieczne - konieczne do eliminacji.
Co ciekawe, jako przykład działań trzeciego rodzaju można podać kontrolę jakości. Liczba działań niedodających wartości jest najczęściej nadzwyczaj wielka, a ich usunięcie, wbrew pozorom, zupełnie proste.
Wdrażanie Lean w organizacji powinno być udziałem wszystkich pracowników, a odchudzona produkcja prowadzić do odchudzonego przedsiębiorstwa. Dalej spodziewać się należy odchudzonego zarządzania. Lean jest procesem polegającym na ścisłej współpracy, wymagającym zaangażowania i chęci wszystkich, tym bardziej, że nie każde firmy dostrzegają konieczność zmiany dotychczasowego systemu zarządzania. "Szczupła" koncepcja powinna stać się integralną częścią sposobu myślenia i działania najwyższego kierownictwa przedsiębiorstwa. Wdrożenie Lean ma szanse tylko wtedy, gdy angażuje wszystkich pracowników organizacji.
Błędy we wdrażaniu koncepcji Lean
Podczas prób wdrażania metodologii Lean przedsiębiorcy często biorą pod uwagę jej możliwości i kierują się sukcesami innych firm. Często jednak pomijają problemy, które pojawiają się i są popełniane podczas wdrożenia.
Niestety, oczekiwany efekt odchudzonego przedsiębiorstwa można osiągnąć tylko wtedy, gdy uniknie się przedstawionych poniżej pułapek, które dość często pojawiają się samoistnie na skutek braku odpowiedniej wiedzy, lekceważenia lub niedopatrzenia.
