Jakie środki techniczne zastosować dla ochrony środowiska przy usuwaniu rdzy i powłok lakierowych z konstrukcji i budowli w terenie otwartym?
W artykule "LP" 1(87)/2014 o pyleniu ścierniw przedstawiłem problem szkodliwości dla środowiska naturalnego ścierniw powszechnie używanych przy budowie konstrukcji stalowych i betonowych, przygotowywaniu podłoży do malowania i przy konserwacjach oraz renowacjach powłok lakierowych. W tym numerze o osłonach stanowisk pracy w otwartym terenie.
Ochrona środowiska obejmuje obecnie szereg wymagań w postaci ograniczania:
- ilości pyłów respirabilnej krystalicznej krzemionki w powietrzu,
- zawartości pyłów zawierających metale ciężkie i ich związki o działaniu rakotwórczym, trującym, zwłókniających drogi oddechowe ludzi i zwierząt oraz szkodliwe dla ryb i organizmów wodnych (związki miedzi),
- składowisk odpadów, z których możliwe jest wypłukiwanie substancji chemicznych zanieczyszczających gleby, wody gruntowe, zbiorniki wody pitnej (podziemne, źródła, rzeki, stawy, zalewy i wody morskie).
Mamy kilka możliwych dróg rozwiązywania tego problemu poprzez usuwanie zanieczyszczeń za pomocą mokrej obróbki strumieniowo-ściernej w postaci strumienia wody pod wysokim ciśnieniem lub bardzo wysokim ciśnieniem i ultrawysokim ciśnieniem UHP, które nie nadają chropowatości powierzchni podłoża, albo z dodatkiem ścierniwa mineralnego (piasku kwarcowego lub granatu almandynowego). W budownictwie i renowacji zabytków stosowane są metody czyszczenia mokrym ścierniwem z niewielkim dodatkiem wody (system TORBO), pneumatycznie zawiesiną ścierniwa w wodzie (system Kwick Blast), ścierniwem zraszanym dyszą zraszającą, pneumatycznie suchym ścierniwem z wspomaganiem strumienia wody pod ciśnieniem, strumieniem wody pod wysokim ciśnieniem ze zasysanym ścierniwem, strumieniem wody o ultrawysokim ciśnieniu z pneumatycznym dodatkiem ścierniwa (system Mühlhan). Mokre metody ograniczają pylenie od 90 do 99%.
- stosowanie ścierniw ekologicznych, czyli niewytwarzających podczas obróbki strumieniowo-ściernej szkodliwych dla środowiska pyłów, takich jak: suchy lód, wodorowęglan sodu, ścierniwa piankowe, ścierniwa z tworzyw sztucznych, kulki i granulaty szklane, granat almandynowy (garnet), ilmenit i ścierniwa naturalne (suszone łupiny orzechów, zmielone kolby kukurydzy, suszone ziarna zbóż i pestki słonecznika)
- stosowanie ścierniw zdolnych do wielokrotnego użytku, w przewoźnych hermetycznych komorach wentylowanych z automatycznym zawracaniem ścierniw, takich jak śruty, elektrokorundy, granat almandynowy i kulki ceramiczne oraz szklane i granulat szklany.
- stosowanie oczyszczarek podciśnieniowych zwanych bezpyłowymi, które posiadają wewnętrzny obieg zamknięty ścierniw wielokrotnego użytku,
- mobilne urządzenia śrutujące w postaci olbrzymich naczep zabudowanych wszystkimi urządzeniami stanowiącymi wyposażenie pneumatycznych komór śrutowniczych, to jest: sprężarek z silnikiem Diesla, kilku oczyszczarek pneumatycznych, separatorów zanieczyszczeń ścierniwa, zbiorników nowego i oczyszczonego ścierniwa, urządzeń podciśnieniowych wymuszających ruch ścierniwa w kierunku separatora zanieczyszczeń, zbierania rozsypanego ścierniwa z twardego podłoża, załadowania zbiorników nowego ścierniwa, rozładowywania zbiorników ścierniwa zużytego oraz zbiorników odpadu z odrzuconym podziarnem rozbitego ścierniwa i zanieczyszczeń oddzielonych od śrutu. Obsługa takiego kombajnu śrutującego i poszczególnych oczyszczarek pneumatycznych jest sterowana przez jednego operatora. Funkcjonowanie takiego kombajnu śrutującego wymaga jednak uzupełnienia w postaci szczelnych osłon miejsca obróbki strumieniowo-ściernej, specjalnych podłóg umożliwiających zbieranie śrutu za pomocą ssaw specjalnych odkurzaczy przemysłowych powiązanych z ciągiem ssącym kombajnu śrutującego lub ciągiem rynien zsypowych na podłożu miejsca obróbki strumieniowo-ściernej.
Metody mokrego piaskowania zostały już wcześniej opisane w "Lakiernictwie Przemysłowym" w numerach 4, 5 i 6 2007 roku i w numerze 3 z 2008 roku, nie będę więc rozwijał tych metod. Śrutowanie płaskich powierzchni mobilnymi urządzeniami wirnikowymi typu Blastrac też zostało opisane w numerze "LP" 4 z 2008 roku. Oczyszczarkom bezpyłowym będzie poświęcony osobny artykuł.

Konstrukcje i materiały odgradzające miejsca suchej obróbki strumieniowo-ściernej
Używane do osłony materiały stanowisk pracy suchej obróbki strumieniowo-ściernej spełniają wszystkie wymagania na ognioodporność, półprzezroczystość, wytrzymałość, trwałość i łatwość obsługi. Istnieje szeroki wybór materiałów, w tym osłon terenowych. Wszystkie materiały wykorzystane wymagają wystarczająco dużo naturalnego światła słonecznego do obszaru roboczego, aby wyeliminować potrzebę sztucznego oświetlenia. Na zamówienie wykonywane są zestawy plandek dla każdego zadania. Plandeki produkowane są z nakładką na dwie stopy do łatwego i szybkiego montażu. Drzwi posiadają zamki błyskawiczne ułatwiające wejścia i wyjścia. Są tak zaprojektowane, by utrzymać jakość powietrza w środowisku pracy. Okna zamykają rzepy i ramiączka do ich zwijania. Osłony są dostosowane do tego, aby pomieścić rury powietrza i wszelkich rozmiarów przewody podciśnieniowe. Plandeki ścieżek przejściowych mogą być specjalnie zaprojektowane, aby spełnić każde wymaganie. Systemy zamknięte są wzmocnione taśmami 2-calowymi z poliestru, szyte na całym obwodzie o najwyższej wytrzymałości przepustu. Przepusty mosiężne są zainstalowane co 305 do 460 mm, aby zapewnić równowagę konstrukcji osłonowej na każdą pogodę i napór powietrza. Zapewniają te systemy najwyższej jakości całkowicie zamknięte przestrzenie, utrzymujące wodę i powietrze atmosferyczne, farby i inne zanieczyszczenia w zamkniętym obszarze. Plandeki z najwyższej jakości materiałów i wykonania mogą być ponownie wykorzystane do innych zadań. Teriwinylowe plandeki są superwytrzymałe, wykonane z mocnego winylu powlekanego poliestrem poprzez wytłaczanie z każdej strony ognioodpornym PVC. Standardowy biały półprzezroczysty Teri Vinyl-84 spełnia wymagania ognioodpornych specyfikacji CPAI i jest przepuszczalny dla światła, często eliminując potrzebę instalacji okablowania kosztownego sztucznego światła w zamkniętych pomieszczeniach pracy. Wszystkie plandeki są wielokrotnego użytku. Spełnianie wytycznych środowiskowych jest głównym wyzwaniem podczas prac remontowych, na przykład mostu. Wymaga specjalistycznej wiedzy doświadczonego wykonawcy specjalizującego się w produkcji plandek. [1]. Badania plandek ochronnych z PCV, oprócz niepalności i dużej wytrzymałości na rozerwanie, wykazują znakomitą odporność na obróbkę strumieniowo-ścierną (4600 cykli ścierania wobec 250 do 300 cykli z innych materiałów) [2].






