• Reklama
    A1 - Kabe 12.02-12.02 Julian

Szukaj

    ReklamaB1 - EcoLine 04.2021-12.2025 Bogumiła

    Artykuły branżowe

    Wydanie nr: 4(90)/2014

    Artykuły branżowe

    Normy/Prawo

    ponad rok temu  01.07.2014, ~ Administrator,   Czas czytania 8 minut

    Strona 1 z 3
    Produktywność i elastyczność jest koniecznym warunkiem przetrwania na konkurencyjnym rynku. Ta sama konkurencja wymaga od przedsiębiorców zmiany i polepszenia produkcji oraz skracania serii wyrobów, co niekorzystnie wpływa na osiągnięcie wysokiej produktywności. Na linii produkcyjnej związane jest to z częstszymi zamianami produkowanych wyrobów i narzędzi, czyli zmusza do zwiększenia ilości przezbrojeń maszyn i procesów. Każde przezbrajanie natomiast zajmuje czas, wydłuża proces, co z kolei skutkuje wydłużeniem procesu i spadkiem wydajności.

    Redukcja czasów i wzrost produktywności



    Jednym z podstawowych narzędzi Lean, pozwalających redukować koszty produkcyjne, jest metoda szybkich przezbrojeń zwana SMED (Single Minute Exchange of Die), dosłownie tłumaczona jako przezbrojenie w pojedynczych minutach. Im krótszy czas przezbrojenia, tym mniejsze straty w oczekiwaniu na samo przezbrojenie i ustawienie maszyny, a co za tym idzie, mniejsze partie produktów można produkować opłacalnie. Optymalizacja przezbrojenia pozwala na błyskawiczne przejście z produkcji jednego wyrobu do kolejnego, a zaoszczędzony czas wykorzystać na dodatkową produkcję bądź większą ilość przezbrojeń.

    SMED to zarówno nazwa metody szybkiego przezbrojenia, jak również metodologii wdrażania czy też osiągania tej metody. SMED to element tzw. kompleksowych systemów zarządzania, takich jak Total Productive Maintenance czy System Produkcyjny Toyoty.

    Głównym założeniem tej metody jest dokonanie przezbrojenia w jednostkowej liczbie minut (maks. do 10 min) poprzez wprowadzenie takiego podziału i uproszczenia procesu, aby przezbrojenie przeprowadzane było z użyciem jak najmniejszej liczby narzędzi.

    Koncepcja SMED powstała na przełomie lat 50. i 60. kiedy to Shigeo Shingo wraz z firmą Toyota zastanawiał się nad niezdolnością firmy do wyeliminowania wąskich gardeł przy tworzeniu nadwozi samochodowych za pomocą pras. Wąskie gardła powodowane były zbyt długimi czasami przezbrojeń pras, które z kolei wpływały na wielkość partii produkcyjnej. Ekonomiczna wielkość partii obliczana jest ze stosunku rzeczywistego czasu produkcji oraz tzw. czasu "change - over", czyli od czasu zatrzymania produkcji do rozpoczęcia produkcji innego produktu. Jeśli przezbrojenie jest zbyt czasochłonne, wówczas spada produktywność, co z kolei znacznie zwiększa koszta firmy. Jeśli uda się obniżyć koszty przezbrojenia, dodatkowo zmniejszając wielkość produkcji (likwidacja kosztów magazynowania), można bezpośrednio zmniejszyć ponoszone przez firmę wydatki. Należy przy tym zauważyć, że duże partie wymagają utrzymania wyższych poziomów zapasów oraz kosztów z nimi związanych. Wdrożenie SMED umożliwia zmniejszenie tych kosztów.

    Metodologia SMED bazuje na podziale wszystkich operacji wykonywanych podczas przezbrojenia na dwie grupy:

    1. Przezbrojenia wewnętrzne, do których zaliczyć należy wszystkie czynności, które muszą być wykonane podczas wyłączenia maszyny na czas przezbrojenia (np. wymiana wiertła czy matrycy).

    2. Przezbrojenia zewnętrzne, czyli wszystkie te działania, które wykonać można przed zatrzymaniem maszyny lub już po ponownym jej uruchomieniu.


    1500smed_001.jpg

    Zaletą SMED jest uniwersalność oraz prostota zastosowania przy skracaniu czasów przezbrojeń rozmaitych maszyn i procesów.


    Podział taki pokazuje, że to właśnie przezbrojenia wewnętrzne powodują przestoje oraz straty w efektywnej pracy maszyny, a co za tym idzie, wydłużenie serii produkcyjnych. Od tej grupy przezbrojeń rozpoczyna się najczęściej analizę i proces skracania przezbrojeń.

    Na wydłużony czas trwania poszczególnych etapów typowego, tradycyjnego przezbrojenia największy wpływ mają regulacja oraz wykonywanie testów, jak również samo przygotowanie do przezbrojenia. Pozwala to zauważyć, że to właśnie od tych zabiegów należy zacząć redukcję czasów przezbrojeń. Okazuje się, że 80% usprawnień przezbrojeń to usprawnienia samego stanowiska pracy wraz z odpowiednim zobrazowaniem i organizacją narzędzi, jak również doskonaleniem samego procesu.


    Istota metody SMED:

    1. Jak najwięcej czynności wykonywać należy poza samą maszyną, czyli w czasie, gdy ona jeszcze pracuje. Na przykład jeśli należy wymienić i wyregulować dysze na stelażu, to powinniśmy zrobić to na stelażu zapasowym wcześniej, tak aby można było zatrzymać maszynę tylko na krótki czas wymiany całego uzbrojonego stelaża.

    2. Tam, gdzie tylko to możliwe, stosować mocowania "jednym, prostym ruchem", czyli np. zatrzaski zamiast śrub.


    Istota osiągania krótkiego czasu przezbrojeń:

    1. Przeprowadzić bardzo dokładną obserwację rzeczywistego czasu przezbrojenia, aby zarejestrować wszystkie czynności.

    2. Podzielić czynności na te, które bezwzględnie wykonać trzeba na zatrzymanej maszynie oraz te, które wykonać można na zewnątrz, bez konieczności jej zatrzymywania.

    Dobrą metodą przy realizacji tych punktów okazuje się filmowanie procesu przezbrojenia, tak by móc je analizować klatka po klatce.

    3. Krok po kroku zmienić proces przezbrojenia, wyprowadzając na zewnątrz kolejne części tego procesu.

    4. Zmienić elementy mocujące i regulujące itd., którymi należy operować podczas wyłączonej maszyny.


    Firmy, które wdrożyły i stosują SMED standardowo osiągają 8-minutowy czas przezbrojenia nawet dla wielkich wielotonowych maszyn.


    1500smed_002.jpg

    Zastosowanie SMED pozwala osiągnąć szybkie i znaczące rezultaty już na początku wdrażania, przy niskim nakładzie finansowym.


    Etapy wdrażania metody SMED


    ETAP 0 - analiza procesu przezbrojenia

    Etap ten nazywany jest krokiem zerowym, ponieważ nie dokonuje się tu jeszcze żadnych fizycznych zmian w przebiegu procesu przezbrajania. Składa się on jedynie ze szczegółowej analizy przebiegu procesu, ze szczególnym uwzględnieniem poszczególnych kroków procesu oraz wymaganych narzędzi. Polega on na utrwaleniu procesu przezbrojenia (najlepiej za pomocą kamery), a następnie na analizie zgromadzonego materiału. Na etap ten składają się trzy kroki:

    Tagi: SMED,