• Reklama
    A1 - Kabe 12.02-12.02 Julian

Szukaj

    ReklamaB1 - EcoLine 04.2021-12.2025 Bogumiła

    Artykuły branżowe

    Wydanie nr: 3(65)/2010

    Artykuły branżowe

    Normy/Prawo

    Drewno

    Badanie Powłok

    Lakiernictwo Ciekłe

    ponad rok temu  01.05.2010, ~ Administrator,   Czas czytania 12 minut

    Strona 2 z 4

    871e02.jpg

    Zniszczenie powłoki malarskiej ftalowej po 1 roku na zewnątrz.


    - Rozlewność

    Rozlewność lakieru jest to cecha wskazująca, czy po nałożeniu na podłoże, mokra jeszcze warstwa posiada tendencję do wyrównywania śladów po pędzlu w dostateczny sposób zapewniający gładką powłokę po wyschnięciu. Rozlewność oznacza się według PN-89/C-81507 specjalnym aplikatorem posiadającym pięć podwójnych wycięć o głębokości od 0,25 do 4,0 mm. Po nałożeniu na płytkę szklaną badanego lakieru za pomocą tego aplikatora ocenia się liczbę zalewających się rowków i ocenia zgodnie z normą według 11-stopniowej skali rozlewności, gdzie 0 to najgorsza rozlewność, a 10 najlepsza. Lakiery powinny mieć wysoką rozlewność, gdyż nierówne powłoki posiadające ślady po przeciągnięciach pędzlem mają nieestetyczny wygląd, szczególnie, jeżeli powłoka lakieru jest z połyskiem. Opracowany przez Instytut Techniki Budowlanej ZUAT-15/VIII.04/2003 podaje wymaganie rozlewności jako co najmniej 6. W normie PN-C-81800:1998 i PN-C-81923:2004 wymaganie to jest na poziomie co najmniej 9, a w normie PN-C-81802:2002 co najmniej 8. Rozlewność lakieru jest związana z jego lepkością i czasem wypływu. Jeżeli lakier nie posiada dostatecznej rozlewności w postaci handlowej, można go rozcieńczyć celem poprawy tej własności.


    - Temperatura zapłonu

    W normie PN-C-81800:1998 temperatura zapłonu lakierów ftalowych wymagana jest co najmniej 21°C. Jest to zbyt niskie wymaganie jak dla naszego klimatu, gdyż ze względu bezpieczeństwa wymaganie to powinno być zwiększone do co najmniej 26°C. Temperatura zapłonu jest badana w specjalnym aparacie i określa najniższą temperaturę, w której lakier oraz jego pary ulegają zapłonowi pod wpływem źródła ognia.


    - Elastyczność

    Elastyczność powłok lakierów oznacza się poprzez zginanie powłoki z podłożem na cylindrycznym trzpieniu o określonej średnicy. Ta średnica, przy której nie następuje spękanie powłoki podczas zginania, jest wynikiem badania elastyczności. Elastyczność oznacza się według PN-79/C-81530. Należy zaznaczyć, że elastyczność lakieru w czasie się zmienia, gdyż powłoka ulega starzeniu. Badanie powłoki nałożonej i kondycjonowanej w laboratorium powinno poszerzyć się o wymaganie oznaczenia elastyczności powłoki po jej starzeniu.

    871e03.jpg

    Odporność powłoki malarskiej z emalii akrylowej wodorozcieńczalnej na działanie wody (spęcherzenie).


    - Twardość

    Twardość powłok lakierowych oznacza się poprzez obliczenie stosunku czasu tłumienia wahadła na powłoce lakieru do czasu tłumienia wahadła na płytce szklanej. Badanie wykonuje się według PN-C-79/C-81530, używając przyrządu wahadłowego do oznaczania czasu tłumienia wahadła umieszczonego na badanej powłoce lakieru. Za wynik przyjmuje twardość oznaczaną względem płytki szklanej (twardość względna). Lakiery do mebli posiadają zazwyczaj twardość względną rzędu 0,1 do 0,3, a do podłóg powyżej 0,5. Niestety, ZUAT-15/VIII.04/2003 pomija całkowicie to wymaganie, co jest poważnym błędem, gdyż jedną z najważniejszych cech lakierów do podłóg jest twardość powłoki.


    - Ścieralność

    Ścieralność jest mierzona jako ubytek grubości lub masy powłoki lakieru pod wpływem działania czynnika ścierającego. Tym ścierniwem może być elektrokorund spadający swobodnie na powłokę, jak w PN-76/C-81516 lub papier ścierny trący powłokę z określoną prędkością i obciążeniem krążka ściernego, jak w PN-EN ISO 7784-2:2000. Metoda z elektrokorundem stosowana jest częściej i określa ilość elektrokorundu w kg potrzebną do starcia 1 µm powłoki lakieru. Normy przedmiotowe podają różne wartości, od co najmniej 0,45 kg/µm (ZUAT-15/VIII.04/2003), do co najmniej 1,2 kg/µm (PN-C-81150:1997). Przebadane przez Spektrochem w 2006 r. lakiery do podłóg dostępne na rynku posiadały ścieralność rzędu 1,5 do 4,0 kg/µm oraz powyżej. Okazuje się zatem, że wymagania w normach są zaniżone, co powoduje obniżenie jakości sprzedawanych lakierów.


    - Odporność na działanie wody i środków gospodarstwa domowego

    Odporność powłok lakierowych na działanie wody oraz środków gospodarstwa domowego jest bardzo ważna. Powłoka nie może wykazywać charakteru hydrofilnego, gdyż przy chociażby zmywaniu wykazywałaby tendencję do reemulgacji. ZUAT-15/VIII.04/2003 w wymaganiach podaje, iż badanie odporności na działanie wody należy przeprowadzić według PN-76/C-81521, stosując do badania płytki drewniane, jednakże brak jest określenia czasu badania. Niewiadome jest zatem po jakim czasie przeprowadzić obserwacje. Norma PN-C-81923:2004 na lakiery epoksydowe podaje wymaganie jedynie 2 h badania odporności na działanie wody, co jest z kolei czasem zbyt krótkim do oceny faktycznej odporności powłoki. Norma PN-C-81802:2002 na lakiery wodorozcieńczalne podaje co prawda w wymaganiach badanie odporności na działanie wody przez 24 h, jednakże metoda oceny zniszczeń jest zbyt łagodna. Ocenia się tylko ogólne zniszczenia powłoki, bez oceny szczegółowej spęcherzenia, zmian połysku, zmian przyczepności, a w wymaganiach zawarty jest dopuszczalny stopień zniszczenia 2, co oznacza małą, lecz dostrzegalną ilość uszkodzeń. Zdaniem Spektrochemu, powinno wprowadzić się metodę oznaczania odporności powłoki na działanie wody przez okres 48 godzin, po czym należy przeprowadzić oceny zmian połysku, przyczepności, wyglądu powłoki (spęcherzenia) w porównaniu z próbką niepoddawaną działaniu wody. Bardzo ważne jest również, aby ocenić przepuszczalność wody przez powłokę do podłoża. Jeżeli powłoka lakieru będzie przepuszczać wodę pod spód, może to doprowadzić z czasem do odspojenia się powłoki, ale i rozwoju pleśni pod powłoką. Odporność powłoki na działanie środków gospodarstwa domowego opisane jest w wymaganiach ZUAT-15/VIII.04/2004, gdzie bada się powłokę w ciągu 6 godzin działania tłuszczu roślinnego, 50% roztworu alkoholu etylowego i środka myjącego. Po badaniu ocenia się zmiany w wyglądzie powłoki.

    Tagi: SPEKTROCHEM,