• Reklama
    A1 - Kabe 12.02-12.02 Julian

Szukaj

    ReklamaB1 - EcoLine 04.2021-12.2025 Bogumiła

    Artykuły branżowe

    Wydanie nr: 2(70)/2011

    Artykuły branżowe

    Antykorozja

    Ekologia i Ochrona Zdrowia

    ponad rok temu  05.07.2016, ~ Administrator,   Czas czytania 9 minut

    Strona 2 z 3


    Trawienie


    Trawienie aktywne prowadzone jest w kąpieli o niskim stężeniu HCl w granicach 4-6% i wysokim stężeniu chlorku żelaza (II) w ilości 140-170 g/l w temperaturze 30°C. Do kąpieli trawiącej przenoszony jest inhibitor wynoszony z kąpieli odtłuszczającej. Trawienie przebiega szybko i równomiernie a wytrawiona powierzchnia jest gładka, dzięki czemu otrzymuje się również jednorodną grubość powłoki cynkowej na całej powierzchni. Ocenia się, że tylko w tej operacji uzyskuje się oszczędność cynku w granicach 4%. Emisja chlorowodoru na wysokości ok. 0,5 m nad lustrem kąpieli nie przekracza 1-5 ppm. Po trawieniu aktywnym wyroby przenosi się do kąpieli tzw. dotrawienia w wodzie z resztkami kwasu i soli żelaza wynoszonymi z kąpieli trawiącej. W miarę zużycia i wynoszenia kąpieli trawiącej uzupełnia się ją świeżym kwasem i wodą z kąpieli do dotrawienia. Wodę do układu trawienia doprowadza się tylko do ostatniej z wymienionych kąpieli. W ten sposób nie jest wymagane płukanie po trawieniu. Podsumowując zatem, trawienie przeprowadza się w roztworze, który dotychczas był traktowany jako odpad.

    986e_04.jpg

    Obecnie proces cynkowania jest nowoczesny i bezpieczny dla środowiska. Fot. Polimex-Mostostal


    Regeneracja topnika


    W przypadku „suchego” procesu cynkowania ogniowego jony żelaza są zawsze obecne w kąpieli topnikowej (rys. 1, wanna 12). Przenoszone żelazo tworzy w wannie cynkowniczej (rys. 1, wanna 11) tzw. twardy cynk. Żelazo wiąże cynk w proporcji 1:25. Powoduje to niepożądane wydatki, spowodowane zwiększonym zużyciem cynku. Kąpiel topnika przepływa przez separator/reaktor (rys. 1, poz. 5, 6), w którym oddzielone zostają jony żelaza w reakcji utleniania i strącania. W tym samym czasie jony chlorkowe przeniesione z wanny trawiącej reagują z dodawaną wodą amoniakalną (rys. 1, poz. 7), tworząc chlorek amonu. Inny surowiec do produkcji topnika, chlorek cynku jest również uzyskiwany z kąpieli do odtrawiania (rys. 1, wanna 13). Strącany osad wodorotlenku żelaza jest oddzielony w specjalnym separatorze z obrotowym filtrem lamelkowym i zestalony po przejściu przez prasę filtracyjną (rys. 1, poz. 3). System ciągłej regeneracji topnika jest dobrze sprawdzonym układem, który umożliwia utrzymanie kąpieli topnikowej praktycznie pozbawionej jonów żelaza. Jednocześnie automatycznie utrzymuje się proporcje i właściwe stężenie soli pełniących rolę topnika. Podsumowując, sól topnika tworzy się z materiałów, które w innym przypadku były traktowane jako odpad.


    Zanieczyszczenie kąpieli cynkowej


    Znany jest fakt tworzenia na powierzchni kąpieli cynkowej tzw. popiołu. Jest to produkt o bardzo dużej zawartości cynku (ok. 80%) i choćby z tego względu kwalifikuje się do przerobu hutniczego. Ocynkownie najczęściej sprzedają ten, w gruncie rzeczy, drogocenny odpad firmom specjalizującym się w recyklingu. Jednakże teraz, kiedy kryzys rynkowy wymusza konieczność drastycznej redukcji kosztów procesów technologicznych, można stosować skuteczne i najprostsze metody recyklingu we własnym zakresie. Służy do tego specjalny piec, w którym oddziela się w procesie termomechanicznym metaliczny cynk z popiołu cynkowego [2]. Aby uzyskać maksymalną wydajność odzysku, należy przestrzegać, aby popiół cynkowy nie pochodził lub nie zawierał części pochodzących z mokrego procesu cynkowania. Drugim warunkiem jest, aby zawartość topnika NH4Cl + ZnCl2 nie przekraczała 450 g/l.

    986e_05.jpg

    Brama ozdobna ocynkowana ogniowo.

    Fot. Polimex-Mostostal


    Oczyszczanie powietrza


    Z całego procesu cynkowania, tj. od odtłuszczania po cynkowanie, duże ilości gazów, par i cząstek emituje się do atmosfery. Emisja zanieczyszczonego powietrza to kolejny problem. Obecnie proponuje się nowy sposób podejścia do problemu oczyszczania powietrza odlotowego i ponownego użycia odzyskanych surowców, stosując separator do oczyszczania powietrza i par ulatniających się z pracującej instalacji cynkowania zanurzeniowego (ogniowego). Powietrze jest zasysane przy użyciu wentylatora i przenoszone w kolumnie wieży przez szereg półek. Przepływające gazy napotykają ciecz przepływającą w przeciwnym kierunku. Separator może być jednocześnie używany do oczyszczania powietrza znad wanny cynkowniczej, jak i znad wanien do przygotowywania powierzchni (trawienie). System ten jest energooszczędny. Pracuje w systemie ciągłym z niemal 100-proc. wydajnością. Zastosowanie opisanego systemu umożliwia zawrócenie kwasu solnego, topnika i cynku do procesu, co oznacza korzyści nie tylko z punktu widzenia ochrony środowiska, ale również ekonomiczne.


    Dokładna liczba cynkowni zanurzeniowych (ogniowych) w Polsce jest trudna do określenia, ponieważ budowane są na bieżąco nowe obiekty. Można szacować, że jest ich ok.

    80-100. Uwzględniając również modernizację i rozbudowę dotychczas istniejących cynkowni można stwierdzić, że jest to obecnie nowoczesne zaplecze technologii cynkowania w skali europejskiej, a jakość cynkowania jest wysoka.


    Deklaracja ekologiczności produktu/procesu


    Przedstawione wyżej informacje są dowodem znaczących zmian technicznych jakie wprowadzono w ostatnich 25 latach w technologii tradycyjnego cynkowania ogniowego. Proces dzisiejszy, nazywany zgodnie z normą PN EN ISO 1461 oraz PN EN ISO 2080 procesem cynkowania zanurzeniowego, jest nowoczesny i przede wszystkim znacznie bezpieczniejszy dla środowiska. Jednakże dla przekonania czynników administracyjnych i środowisk proekologicznych można również uwzględnić dane wynikające z obliczeń uwzględniających czas życia produktu (LCA – Life Cycle Assessment). Dotyczy to tzw. deklaracji ekologiczności produktu/procesu (Environmental Product Declaration – EPD), która jest narzędziem do względnie obiektywnego porównania wpływu różnych technologii na środowisko naturalne [2]. Procedura jest znormalizowana (ISO 14025/TR). W 2005 r. środowisko skupione w europejskiej organizacji cynkowniczej (EGGA, IZA) podjęło działania w ramach projektu zmierzającego m.in. do zebrania danych nt. wpływu cynkowania na środowisko w całym cyklu życia produktu i stworzenie inwentarzu cyklu życia produktu (dane otrzymano z 46 cynkowni UE).