Rozwiązanie systemu odzysku proszku ma wpływ na ilość zanieczyszczeń dostarczanych do aplikacji wraz z odzyskiwaną farbą proszkową. I tak, dla filtrowych systemów odzysku proszku wszystko co trafi do kabiny natryskowej osiada na filtrach i pozostaje w obiegu razem z odzyskiwaną farbą. Z upływem czasu ilość zanieczyszczeń rośnie, bo część z nich jest zbyt mała, by zostać oddzielona od odzyskiwanego proszku za pomocą przesiewania. Systemy filtrowe są właściwe do stosowania głównie dla długich serii wymalowań w jednym kolorze. Zmiana koloru jest tu zawsze problemem i wiąże się z koniecznością zapewnienia kompletu filtrów dla każdego malowanego koloru czy rodzaju farby. Dlatego też częstym wyborem jest rezygnacja z odzysku w przypadku malowania krótkich serii. Systemy cyklonowe odzysku farby przystosowane są do częstych zmian kolorów czy rodzajów farb. W cyklonach drobiny zanieczyszczeń są oddzielane od proszku odzyskowego i nie są kierowane do ponownego napylania. Jednak nie wszystkie zanieczyszczenia mogą być w ten sposób wyłapywane, czego najlepszym dowodem są podobne problemy z powstawaniem wad powłok przy braku zapewnienia odpowiedniej czystości w malarniach wykorzystujących obie metody odzysku farby.
Utwardzanie powłoki
Piece konwekcyjne, w których utwardzane są farby proszkowe, łączy jedna cecha mająca wpływ na ewentualne powstawanie wad gotowej powłoki. Aby były izotermiczne i mogły gwarantować jednorodne warunki utwardzania powłok, wszystkie piece konwekcyjne muszą mieć wymuszony obieg powietrza. Jak już wiemy, ruch powietrza przenosi zanieczyszczenia. Bez różnicy, piece elektryczne, opalane olejem czy gazem właściwie pracują jedynie wtedy, gdy są utrzymywane w dobrym stanie technicznym i okresowo czyszczone. Powstawanie nieszczelności wymienników cieplnych w piecach olejowych czy gazowych jest dość częstym powodem występowania niespodziewanych problemów z jakością gotowej powłoki. Odrębnym problemem są błędy w projektowaniu pieców do utwardzania farb proszkowych. Często izotermiczne warunki utwardzania ma zapewnić bardzo duża wydajność przepływa powietrza zamiast poprawnych rozwiązań konstrukcyjnych. W takim przypadku nierzadko dochodzi w piecu do zdmuchiwania nieutwardzonej farby proszkowej z detali. Taka farba w postaci pyłu krąży w obiegu wentylacji pieca, pojawiając się później na innych detalach jako zanieczyszczenie.
Środki smarne używane w procesach produkcji
Polimery silikonowe są stosowane obecnie w większości produktów chemii przemysłowej dostępnych w codziennym użytku, od olejów smarnych, przez kity i pasty uszczelniające, po kosmetyki do pielęgnacji skóry.
Utarło się ogólne przekonanie, że polimery silikonowe stwarzają ogromne problemy w malarniach proszkowych, prowadząc do bardzo poważnych wad powłoki trudnych do zdiagnozowania i usunięcia. Wpływ wyrobów smarnych na bazie silikonu na malowanie proszkowe nie podlega dyskusji. Oleje silikonowe rozpylane z pojemników ciśnieniowych są najbardziej niebezpieczne, ponieważ ze względu na charakterystyczne dla polimerów silikonowych niskie napięcie powierzchniowe łatwe jest osiągnięcie dużego rozdrobnienia cząstek w rozpylanym strumieniu. Drobne cząstki oleju są bez trudu transportowane przez ruch powietrza po pomieszczeniu malarni i osiadając na powierzchni malowanych detali sprawiają kłopoty. Farba proszkowa nie jest w stanie zwilżyć powierzchni detalu w miejscach, gdzie znajduje się kropla oleju, co po utwardzeniu powłoki daje efekt w postaci charakterystycznych oczek. Sposobem ma walkę z problemem jest jedynie generalne sprzątanie i eliminacja źródeł ewentualnych zanieczyszczeń. Pozostałe polimery silikonowe nie są tak niebezpieczne dla procesu malowania. Jednoskładnikowe kity silikonowe są szeroko stosowane do uszczelniania wielu elementów metalowych, również elementów kabin proszkowych. Nie ma w pełni potwierdzonych danych świadczących o ich szkodliwym wpływie na jakość malowania. Podobnie jest z kremami do pielęgnacji rąk i pastami do mycia. O ile przez przeniesienie na rękach pracownika dojdzie do zabrudzenia powierzchni przed napylaniem farby, to problem ze zwilżaniem powierzchni wystąpi. W innych przypadkach problem z wadami powłoki prawdopodobnie jest powodowany przez inne czynniki.
Podsumowanie
Przyczyn powstawania wad powłok proszkowych jest o wiele więcej niż te powodowane przez brak odpowiedniej dbałości o utrzymanie czystości w malarni. Jednak najszybsze zmiany na lepsze możemy uzyskać właśnie przez porządne posprzątanie pomieszczenia malarni i przeprowadzenie serwisu urządzeń technologicznych. Dlatego czasem żal, że pomimo stałego przypominania o potrzebie zachowania czystości, tak wiele osób odpowiedzialnych za pracę malarni to bagatelizuje.
W rezultacie prowadzi to do wielu nieporozumień, szczególnie we właściwej ocenie przyczyn problemów występujących z jakością powłok. Dość powszechnie jako pierwsza jest poddawana w wątpliwość jakość stosowanej farby proszkowej. W drugiej kolejności o niewłaściwą pracę jest podejrzewany sprzęt aplikacyjny. Zanim ktoś zacznie szukać przyczyn istniejących problemów w czynnikach występujących w malarni, mija bezproduktywnie stracony czas. Z wieloletnich doświadczeń dotyczących uzasadnionych reklamacji związanych z farbą proszkową czy sprzętem aplikacyjnym wynika, że nie przekraczają one kilku procent całej ilości zgłaszanych problemów z jakością uzyskiwanych powłok. Składanie reklamacji nie zwalnia nikogo z odpowiedzialności za jakość wykonywanej pracy. Jeżeli jednak pomimo uzasadnionych roszczeń dostawcy nie chcą się pochylić nad problemami występującymi w malarni, to warto skorzystać z pomocy niezależnych firm doradczych obecnych na naszym rynku. Prócz pomocy w rozwiązywaniu bieżących problemów, również mogą skutecznie wspierać w kontaktach z nie zawsze chętnymi do pomocy dostawcami farb i urządzeń aplikacyjnych.
© mgr inż. Andrzej Jelonek
Tensor Consulting ajelonek@tensor.com.pl






