Oprócz miejsc utlenionych mogą pojawić się wżery korozyjne - i w zależności od głębokości - zanieczyszczenia tlenkowe przechodzą w wady powierzchniowe, które ujawnią się w nałożonej powłoce proszkowej i w tym przypadku oceniane są jako wady pochodzące z farby proszkowej lub złego nałożenia powłoki.
Rozpakowywanie i składowanie materiału do lakierowania w pomieszczeniu obróbki chemicznej jest niewskazane i bardzo szkodliwie wpływa na obrabiany materiał. Z jednej strony do pomieszczenia obróbki chemicznej są wwożone zanieczyszczenia pochodzenia pyłowego, spaliny, wilgoć, w zimie sole, a rozpakowywanie powoduje dodatkowe pyły (bardzo niekorzystny pył z opakowań kartonowych) . W przypadku, gdy nakładanie farby proszkowej odbywa się w tym samym pomieszczeniu, co obróbka chemiczna wszystkie niekorzystne zjawiska związane z zabrudzaniem pomieszczenia przenoszą się na powłokę proszkową. Materiał przeznaczony do obróbki chemicznej powinien być składowany w oddzielnym pomieszczeniu i przygotowany do tej obróbki, a dostarczany na stanowisko bezpośrednio przed rozpoczęciem obróbki.
Przygotowanie polega na sortowaniu poszczególnych kształtowników pod względem zanieczyszczeń i wad powierzchniowych. Zanieczyszczenia powinno klasyfikować się pod względem trudności usuwania przez zastosowany przebieg procesu i środki obróbki chemicznej na: zanieczyszczenia bardzo trudno usuwalne, trudno usuwalne, średnio usuwalne i o małym zabrudzeniu. Dla każdej grupy powinien być inny przebieg procesu technologicznego.Klasyfikacja i sortowanie może być prowadzone jako oddzielna operacja lub podczas zawieszania na zawieszkach lub układania w koszach przeznaczonych do obróbki chemicznej. Klasyfikacja i sortowanie powinno także obejmować wady powierzchniowe. Znaczna część wad powierzchniowych po nałożeniu powłoki proszkowej jest widoczna jako wady powłoki. Żeby tego uniknąć materiał taki powinien być odrzucony, czyli nie przyjęty do lakierowania lub wady powierzchniowe powinny być usunięte przez zleceniodawcę albo przez lakiernię w ramach dodatkowego zlecenia.
Jeżeli lakiernia jest bezpośrednim odbiorcą kształtowników od producenta, to materiał z wadami powierzchniowymi nie powinien być przyjęty. Za wady w nałożonej powłoce, niezależnie czy są to z winy lakierni, czy dostarczonego materiału odpowiada lakiernia, która przyjęła materiał do obróbki bez żadnych zastrzeżeń. Klasyfikacja i sortowanie materiału pod względem trudności oczyszczenia powierzchni pozwala na prowadzenie procesu obróbki najbardziej racjonalnie, osiąganie powłoki najwyższej jakości i znaczne korzyści ekonomiczne. Prowadzenie procesu bez klasyfikacji i sortowania materiału przy założeniu, że obrabiane powierzchnie są zanieczyszczone środkami bardzo trudno usuwalnymi prowadzi do dużych zbędnych kosztów. Umiejętność rozpoznawania wad powierzchniowych widocznych i nie widocznych gołym okiem oraz możliwość ich usuwania lub zapobiegania przed niekorzystnym wpływem na przedwczesne wystąpienie wad w nałożonej powłoce, w czasie trwania gwarancji, zabezpiecza lakiernię przed karami gwarancyjnymi i utratą zaufania zleceniodawców. W gospodarce rynkowej w warunkach polskich lakiernie nakładające powłoki proszkowe na kształtownikach i akcesoriach przeznaczonych dla budownictwa powinny posiadać możliwość usuwania wszystkich zanieczyszczeń i posiadać wyposażenie pozwalające na usuwanie przynajmniej niektórych, a często występujących wad powierzchniowych. Takie rozwiązanie pozwala na przyjmowanie zlecanego materiału bez ograniczeń i zastrzeżeń.Akcesoria dla budownictwa są na ogół odlewane do kokil lub metodą ciśnieniową z tzw. stopów odlewniczych i wymagają szczególnego nadzoru przy prowadzeniu obróbki wstępnej. Stosuje się także akcesoria wykonane przez obróbkę mechaniczną i plastyczną (odkuwki). Zanieczyszczenia na akcesoriach są podobne jak na kształtownikach, z tym, że na odlewanych wyrobach występują pozostałości z nadlewów odpowietrzających i zacieki na składaniu matrycy oraz smary lub inne materiały stosowane do zabezpieczenia powierzchni przed przyklejaniem się ciekłego metalu do matrycy lub kokili. Ponieważ są to elementy małych rozmiarów, dlatego najlepiej obróbkę wstępną przeprowadzać na oddzielnym stanowisku lub zainstalować oddzielną linię lakierowania proszkowego.Obróbka wstępna powierzchni przed pokrywaniem powłoką podkładową może być prowadzona jako jednoetapowa chemiczna lub jako dwuetapowa składająca się z obróbki mechanicznej i chemicznej. Najczęściej Jako obróbkę mechaniczną stosuje się szczotkowanie lub szlifowanie, które może być prowadzone na sucho lub na mokro. Szczotkowanie lub szlifowanie pozwala na usunięcie wtartego grafitu, śladów przypalonych olejów i smarów, a także wad powierzchniowych jak rysy podłużne na całej długości powstające podczas wyciskania (częste zjawisko), rysy poprzeczne i o dowolnym kształcie, wżery korozyjne, zadrapania, nieznaczne ślady powstające podczas obróbki mechanicznej, transportu i składowania.
dr inż. S. Gajewski
