Rozporządzenie Ministra Gospodarki z 16 grudnia 2002 roku "W sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy oczyszczaniu powierzchni, malowaniu i metalizacji natryskowej" (Dz. U. 237 poz. 2003/2002, mająca wejść w życie 1 marca 2003 roku), na podstawie rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 27 lutego 2003 (Dz. U. 36 poz. 313/2003) obowiązywała jedynie od 31 grudnia 2003 r. do 18 lutego br. 4 lutego br. ukazało się nowe rozporządzenie z 14 stycznia br. (Dz. U. nr 16 poz. 156) o identycznym tytule. Weszło w życie 19 lutego br. w zakresie budowy i funkcjonowania pneumatycznych urządzeń do obróbki strumieniowo-ściernej powierzchni. Zakaz stosowania piasku kwarcowego w obróbce strumieniowo-ściernej na sucho i jego mieszanek z innymi ścierniwami przesunięto na 1 maja br. Rozporządzenie to zastępuje dotychczas obowiązujące w pneumatycznej obróbce strumieniowo-ściernej powierzchni i innych materiałów, rozporządzenie Ministrów Pracy i Opieki Społecznej, Zdrowia, Przemysłu Lekkiego, Przemysłu Ciężkiego i Żeglugi z 23 sierpnia 1950 roku "W sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy stosowaniu dmuchawek piaskowych (Dz. U. 42 poz. 382/1950) oraz rozporządzenie z 16 grudnia 2002 r. i z 27 lutego 2003 r.
Ostateczny tekst rozporządzenia jest bardziej czytelny - i poza usunięciem zapisu o obowiązku stosowania jedynie mokrych metod obróbki powierzchni materiałów zawierających wolną krystaliczną krzemionkę oraz innego sformułowania stopnia przewietrzania wnętrza komory roboczej - nie wprowadza nowych wymagań.Nowa ustawa precyzuje wiele konkretnych wymagań dotyczących: o stosowania ścierniw (zakazuje stosowania suchego piasku kwarcowego i jego mieszanek z innymi ścierniwami - § 3.2); o obowiązku zbierania z miejsca pracy zużytego ścierniwa i zanieczyszczeń oraz przekazywania ich do utylizacji (§ 4.2); o usytuowania i zabezpieczania stanowisk pracy oczyszczarek pneumatycznych w terenie (§ 4.1, 4.2, 5 i 8); o zasad pracy urządzeń (§ 3, 5, 7, 8, 9 i 10); o zasad pracy operatorów sprzętu (§ 8 i 9).
Szczególnie istotny jest § 3.2 nowego rozporządzenia, według którego "do czyszczenia powierzchni niedopuszczalnym jest stosowanie suchego piasku kwarcowego jako ścierniwa lub dodatku do innych rodzajów ścierniw". Odnosi się to stwierdzenie również do stosowania żwirków i piasku rzecznego jako ścierniw, gdyż w swoim składzie - podobnie jak piasek kwarcowy - zawierają powyżej 90% wolnej, krystalicznej i chemicznie niezwiązanej krzemionki.Niektórzy z użytkowników piasku są wprowadzani w błąd przez producentów piasku, którzy argumentują, iż posiadaną atest Instytutu Techniki Budowlanej na swój wyrób, dopuszczający do jego stosowania na terenie budów. Atest taki jest dokumentem niższego rzędu i dotyczy materiałów wchodzących na trwałe w strukturę budowli, a więc jako materiał wchodzący w skład betonów, zapraw cementowych i wapiennych oraz tynków, a nie jako środek pomocniczy przy czyszczeniu powierzchni materiałów budowlanych, który - w świetle nowego rozporządzenia - musi być z terenu budowy usuwany.
Istotną nowością jest obowiązek zbierania zużytego ścierniwa i zanieczyszczeń do utylizacji. Jest to odpad zaliczony do niebezpiecznych, mimo posiadania nie więcej niż 5% toksycznych zanieczyszczeń. Nie może być jednak deponowany na składowiskach opadów komunalnych oraz wymaga wyższej stawki za jego składowanie. Odpad zużytych ścierniw podlega obowiązkowi utylizowania. Koszt utylizacji ścierniw odpadowych, a zwłaszcza zawierających farby, jest wysoki (nawet do 1 zł/kg). Wynika to z treści ustaw dotyczących ochrony środowiska naturalnego.Ważnym wymogiem dla ścierniw mających zastąpić piaski kwarcowe jest ich niskie pylenie i niska zawartość krzemionki (< 2 % według przepisów BHP oraz < 1 % według norm ISO na niektóre ścierniwa). Wysokie pylenie to nie tylko szybsze zużycie ścierniwa i większa jego ilość konieczna do oczyszczenia 1 m2 powierzchni, ale też wyższe koszty transportu ścierniwa i odpadów ścierniwa oraz większe koszty związane z wentylacją i filtracją.
Wszystkie wyżej wymienione wymagania mogą spełnić tylko nieliczne ścierniwa pochodzenia naturalnego: korund naturalny (~ 95% Al2O3), mogący być do 20 razy zawracanym i granat almandytowy (Garnet) do 5-krotnego zawracania oraz boksyt kalcynowania (Sibabrasiv) - pod warunkiem jego prawidłowego odwodnienia - (~ 85% Al2O3) do 20-krotnego zawracania.
Ścierniwa syntetyczne to przede wszystkim elektrokorund zwykły 95A oraz szlachetny 99A (zbyt jednak drogi), którego można zawracać do 25 razy; karborund popularnie nazywany węglikiem krzemu czarnym 98 C (SiC) - do 10-krotnego zawracania.
Dla wykonywania powłok antykorozyjnych, których przewidywane narażenie korozyjne jest bardzo wysokie, to jest: o C 5 I (ciężka atmosfera przemysłowa); o C 5 M (ciężka atmosfera morska i nadmorska); o Im 1 (zanurzenie w wodzie słodkiej); o Im 2 (zanurzenie w wodzie morskiej); o Im 3 (zanurzenie w glebie) stosować należy ścierniwa o wyjątkowej czystości, a więc - zawierającego minimalne tylko ilości zanieczyszczeń w postaci soli rozpuszczalnych żelaza, chlorków i siarczanów. Własności takie posiadają jedynie węglik krzemu; elektrokorund zwykły i szlachetny oraz korund naturalny i granat almandytowy (Garnet).
