Ponadto stwierdzono, że dodatek fotostabilizatora powoduje wzrost elastyczności, tłoczności oraz spadek twardości względnej wszystkich badanych powłok wyjściowych. Jednocześnie wpływa on na podwyższenie tych wartości parametrów fizyko-mechanicznych powłok po narażaniu w komorach klimatycznych z promieniowaniem UV. Przy zastosowaniu ww. metod wykonano badania i dokonano właściwej selekcji najlepszych zestawów i systemów lakierowych powłok ochronnych spośród około 60 zestawów farb dwuskładnikowych i około 25 zestawów farb jednoskładnikowych przeznaczonych do antykorozyjnego zabezpieczania obiektów inżynierskich wchodzących w skład infrastruktury miasta Wrocławia oraz konstrukcji wsporczych linii WN i lamp ulicznych stalowych i stalowych-ocynkowanych. Znormalizowane badania prowadzone w komorach klimatycznej z promieniowaniem UV Z lampą ksenonową wg Normy PN-EN ISO 11341:2000 w czasie 500 h i komorze solnej wg normy PN-ISO 7253: 2000 w czasie 2000 h nie spowodowały żadnych zmian destrukcyjnych i korozyjnych badanych powłok. Próbki te zachowały swój pierwotny wygląd tj. połysk i kolor. Wygląd próbek po badaniach w komorze klimatycznej wykonanych metodą znormalizowaną odpowiada w zasadzie wyglądowi próbek wyjściowych. Badania w tej komorze, jak również badania w komorze solnej wykonane w czasie 2000 h nie spowodowały żadnych zmian destrukcyjnych i korozyjnych powłok. Powłoki te zachowały swój pierwotny wygląd tj. kolor i połysk. Zmiany destrukcyjne tzn. zmatowienie i kredowanie powłok poliuretanowych wystąpiły po badaniach w komorze klimatycznej z wysokoenergetycznym promieniowaniem UV. Zmiany korozyjne głównie w postaci korozji podpowłokowej rysy wystąpiły po narażaniu 2000 h w komorze z testem specjalnym.
Podsumowanie badań
Wykonane badania potwierdziły pozytywny wpływ stosowania dodatków fotostabilizatorów TINUVIN 5100 i TINUVIN 5103 typu HALS firmy CIBA na wzrost odporności powłok farb: ftalowej, poliwinylowej i akrylowej na destrukcyjne działanie promieniowania UV. Wzrost odporności modyfikowanej powłoki poliuretanowej był niewielki. Natomiast modyfikowana fotostabilizatorem HOSTAVIN-SYSTEM VN 53984 antykorozyjna farba epoksydowa wykazała znaczny wzrost odporności na destrukcyjne działanie promieniowanie UV. Stwierdzono także, że dodatek fotostabilizatorów typu HALS poprawia niektóre parametry właściwości fizyko-mechaniczne powłok lakierowych a zwłaszcza elastyczność. Wyraźne zmiany destrukcyjne wszystkich badanych powłok takie, jak utrata połysku i skredowanie oraz zmiany badanych parametrów właściwości fizyko-mechanicznych, tj. elastyczności, tłoczności i twardości względnej wystąpiły po badaniach w komorze klimatycznej z lampami rtęciowymi. Badania wykonane metodą znormalizowaną w komorze klimatycznej z lampą ksenonową w wielu przypadkach nie wykazały żadnych lub wyraźnych różnic odporności powłok wyjściowych i modyfikowanych. Wyraźne zmiany korozyjne na badanych zestawach powłok wystąpiły wyłącznie po badaniach w komorze korozyjnej z testem specjalnym. Wykonane w dwóch typach komór klimatycznych o różnej energii napromienienia, badania odporności różnych typów powłok farb antykorozyjnych na destrukcyjne oddziaływanie promieniowania UV oraz badania odporności korozyjnej w komorze z testem specjalnym, wykazały celowość stosowania własnych metod badań, opracowanych w Pracowni Badań Korozyjnych IEL/OW.
Dr inż. Marian Głuszko
Kierownik Pracowni Badań Korozyjnych
Instytut Elektrotechniki Oddział Technologii i Materiałoznawstwa Elektrotechnicznego, Wrocław, tel.: 071 328-30-61 wew.505 e-mail: gluszko@iel.wroc.pl
