Utarło się w obiegowym języku polskim określenie malowania w jakości fasadowej jako coś lepszego, podnoszącego prestiż firmy wykonującej usługę. Pomysł takiego nazewnictwa wziął się, jak wiele innych zapożyczeń, z języka niemieckiego. Tam jednak określa to farby i technologię dedykowaną wykonywaniu powłok ochronnych na aluminium dla zastosowań architektonicznych. U nas czasem nie wiadomo co jeszcze. Dlatego warto sprawę wyjaśnić od początku, w sposób nie budzący wątpliwości. Wymalowania przeznaczone do stosowania jako elementy architektoniczne, na zewnątrz pomieszczeń, narażone na działanie czynników atmosferycznych, muszą spełniać wymagania zapewniające długoletnie użytkowanie. Wiążą się z tym jasno określone procedury. Zastosowanie farby proszkowej posiadającej odpowiednie własności, to tylko pierwszy krok we właściwym kierunku. Pod względem jakości ochrony przed korozją ważniejsze bowiem jest właściwe przygotowanie powierzchni detalu przed nałożeniem powłoki. W przypadku elementów aluminiowych określono kilka sposobów gwarantujących zadowalające rezultaty. Są to: chromianowanie żółte i zielone oraz tzw. kąpiele bezchromowe, o ile są dedykowane zastosowaniu pod powłoki architektoniczne. Istotnym elementem przygotowania aluminium, mającym wpływ na późniejszą odporność korozyjną nałożonej powłoki, jest trawienie powierzchni. Bardziej intensywne trawienie jest sposobem na sprostanie wymaganiom klimatycznym stawianym budynkom lokalizowanym w okolicach nadmorskich. Farby proszkowe przeznaczone do stosowania na elementy architektoniczne są podzielone na kilka grup w zależności od wymagań stawianych powłoce. Główne różnice dotyczą zachowania niezmienności wyglądu wymalowania w czasie eksploatacji. O ile własności ochronne farby proszkowe zachowują przez wiele lat, o tyle ich połysk i barwa ulegają ciągłej zmianie. Dzieje się tak przede wszystkim w wyniku destrukcyjnego działania promieniowania ultrafioletowego, będącego składową światła słonecznego. Wszystkie główne komponenty farb proszkowych w mniejszym lub większym stopniu ulegają niszczącemu działaniu słońca. Dlatego też, w zależności od zasobności portfela i poziomu wymagań estetycznych, możemy podjąć decyzję o wyborze powłoki dłużej lub krócej zachowującej początkowy wygląd. Dwa parametry, połysk i odchyłka koloru decydują o wizualnej ocenie zmian. Intensywność ich występowania jest bezpośrednio związana z usytuowaniem eksploatowanego elementu w przestrzeni. Na południowych ekspozycjach zmiany będą największe. Nie należy jednak demonizować tego faktu dla lokalizacji w Polsce, gdzie klimat zapewnia nam niezbyt dużą ilość dni słonecznych w roku a położenie na kuli ziemskiej gwarantuje padanie promieni słonecznych pod ostrym kątem. Dlatego też stosowanie w naszym kraju farb proszkowych „z górnej półki” odporności na promieniowanie ultrafioletowe, przeznaczonych głównie dla obszarów leżących zdecydowanie bliżej równika, możemy pozostawić jako alternatywę dla bogatych inwestorów pragnących podnieść prestiż wznoszonych budynków.
Własności ochronne powłok proszkowych, mających certyfikaty potwierdzające ich przydatność do stosowania na wymalowania architektoniczne, gwarantują w pełni wieloletnią eksploatację pomalowanych elementów. W różnych strefach klimatycznych, na wszystkich kontynentach stawiane i użytkowane są od grubo ponad 20 lat budynki, których elementy fasadowe są pokryte farbami proszkowymi. Pomimo wieloletniej eksploatacji zachowują dobry wygląd. Roszczenia gwarancyjne spowodowane złą jakością wymalowań pojawiają się niemal zawsze w ciągu pierwszych dwóch lat, co jednoznacznie wskazuje na błędy popełnione podczas nakładania powłok. Z doświadczenia wiadomo, że w ogromnej większości przypadków różnice w jakości wyrobów oferowanych przez konkurujących ze sobą producentów nie mają tu żadnego znaczenia. Najbardziej dotkliwym problemem dla inwestora czy użytkownika budynku, związanym z niewłaściwą jakością wymalowań na elementach fasadowych, to zła przyczepność powłoki do podłoża i jej słabe własności mechaniczne. W takim przypadku jedynym sposobem naprawy uszkodzeń jest demontaż konstrukcji i wykonanie jej od nowa. Należy jasno stwierdzić, że wystąpienie takiej sytuacji może być jedynie skutkiem błędów popełnionych w malarni podczas wykonywania powłoki. Kluczowymi operacjami, mającymi decydujący wpływ na eliminację ryzyka pojawienia się wspomnianych problemów, są dobre przygotowanie powierzchni i właściwe utwardzenie napylonej farby proszkowej. Szukanie w tym wypadku innych przyczyn prowadzi przeważnie na manowce.
Przykład mieszania farb - niebieska/żółta, czerwona/żółta.
Momentami krytycznymi dla eksploatacji powłok architektonicznych jest czas montażu budynku i zabiegi utrzymania powierzchni w czystości. Elementy wykonane ze wszelkimi standardami jakościowymi trafiają często na budowę, gdzie bałagan wszelkim standardom przeczy. Dlatego też pewna ilość roszczeń gwarancyjnych jest powodowana wadami powstałymi jeszcze przed rozpoczęciem właściwej eksploatacji budynku. Ich rozpatrzenie jest dość kłopotliwe, ponieważ niezwykle często winą obciążane są zakłady wykonujące powłoki, w tym wypadku pozostające całkiem poza podejrzeniem. Wszelkiego rodzaju zaprawy murarskie, kleje, szpachle i silikony oraz agresywne środki czyszczące używane w budownictwie mogą być powodem uszkodzeń powłok malarskich. Dlatego też wśród niechlujnych brygad budowlanych należy głównie szukać winnych powstałych problemów. Nie inaczej jest z utrzymaniem eksploatowanych powierzchni w czystości. Mycie fasad budynków wykonanych ze szkła i aluminium, prowadzone w zalecanych okresach, we właściwy sposób przedłuża okres ich użytkowania. Jeśli popełnione zostaną błędy, powłoka może zostać w krótkim czasie uszkodzona, bądź nawet zniszczona. Jakość fasadowa w wykonywaniu powłok malarskich to ściśle określony proces technologiczny pozwalający na uzyskanie wymalowania na architektonicznych elementach aluminiowych o bardzo dużej trwałości, przeznaczonego do wieloletniego użytkowania. Dobrze byłoby, gdyby wszyscy starający się malować dla budownictwa pamiętali o tym, że są zasady, których omijać nie należy. Z drugiej strony inwestorzy nie powinni dawać się zwodzić niezwykle tanimi ofertami usług malowania. Jakość kosztuje.
